Een parlementair onderzoek wordt in Nederland ook wel een parlementaire enquête genoemd. Dit is een onderzoek dat wordt uitgevoerd door een commissie van de Tweede Kamer om misstanden in de samenleving te onderzoeken. Een parlementaire enquête heeft als doel om de waarheid boven tafel te krijgen en om eventuele verantwoordelijken ter verantwoording te roepen.
Een parlementaire enquête kan worden ingesteld als er sprake is van ernstige misstanden die de samenleving raken, zoals corruptie, fraude of misbruik van publieke middelen. Het is een zwaar middel dat alleen wordt ingezet als andere onderzoeksmethoden niet voldoende resultaat opleveren.
Het proces van een parlementaire enquête begint met het instellen van een enquêtecommissie door de Tweede Kamer. Deze commissie bestaat uit Kamerleden van verschillende politieke partijen en wordt voorgezeten door een onafhankelijk voorzitter. De commissie heeft de bevoegdheid om getuigen op te roepen, documenten op te vragen en onder ede te horen.
Tijdens de parlementaire enquête worden hoorzittingen gehouden waarbij getuigen worden verhoord en vragen worden gesteld. Ook kunnen deskundigen worden uitgenodigd om hun expertise te delen. Aan het eind van het onderzoek brengt de enquêtecommissie een rapport uit met bevindingen en aanbevelingen.
De uitkomsten van een parlementaire enquête kunnen verstrekkende gevolgen hebben. Zo kunnen politici, bestuurders of ambtenaren ter verantwoording worden geroepen en kunnen er nieuwe wetten of maatregelen worden voorgesteld om herhaling van de misstanden te voorkomen.
Al met al is een parlementaire enquête een belangrijk instrument om de democratische controle en transparantie te waarborgen. Het is een manier voor de Tweede Kamer om de regering en andere machtshebbers scherp in de gaten te houden en te zorgen dat zij hun verantwoordelijkheid nemen voor het algemeen belang.